Meclis yeni faiz düzenlemesine hazırlanıyor

AKP, yüksek enflasyon karşısında parası pul olan alacaklıların kayıplarını önlemek amacıyla yasal faiz oranlarını yeniden belirleyen bir düzenlemeyi de içeren 12. Yargı Paketi’ni Meclis’e sunacak.

Ekonomik dalgalanmalar ve yüksek enflasyon ortamında paranın değerinde yaşanan aşınmayı telafi etmek amacıyla yasal faiz oranlarında ve hesaplama metotlarında köklü bir değişikliğe gidiliyor.

Alacaklıların ekonomik kayıplarını karşılayacak yeni kıstaslar içeren kanun teklifi, bu hafta yasalaşma süreci için Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı’na teslim edilecek.

Ekonomim gazetesinden Besti Karalar’ın haberine göre, AKP tarafından hazırlanan ve toplamda 25 maddeden oluşması öngörülen 12. Yargı Paketi’nin bu hafta Meclis gündemine getirilmesi kesinleşti.

Bahse konu yasal düzenleme paketinin içerisinde yer alan en kritik maddelerden birini, Anayasa Mahkemesi (AYM) tarafından geçmiş dönemde iptal edilen “yasal faiz oranları” başlığı oluşturuyor.

AYM İPTAL ETMİŞTİ: 1 EYLÜL SÜRESİ DOLUYOR

Anayasa Mahkemesi (AYM), yüksek enflasyonun hüküm sürdüğü dönemlerde alacaklı konumdaki kişilerin uğradığı finansal kayıpları karşılamada tamamen yetersiz kaldığı gerekçesiyle, 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun’un yıllık yüzde 24 olarak uygulanan kanuni faiz oranını belirleyen 1. maddesini hukuka aykırı bularak iptal etmişti.

Yüksek mahkeme, iptal kararının ardından piyasada yasal bir boşluk doğmaması adına Meclis’e yeni bir yasal düzenleme yapması için 1 Eylül 2026 tarihine kadar yasal bir süre tanımıştı. İktidar partisi, belirlenen bu yasal sürenin dolmasına kısa bir zaman kala, söz konusu faiz formülünü 12. Yargı Paketi’nin içerisine dahil etti.

CUMHURBAŞKANI’NA AYLIK FAİZ AYARLAMA YETKİSİ

Meclis Başkanlığı’na sunulacak yeni düzenleme uyarınca, yasal faiz oranlarının belirlenmesinde Merkez Bankası reeskont oranının yüzde 80’lik kısmı temel baz kriter olarak kabul edilecek. Yapılacak bu yeni hamleyle birlikte, enflasyonist ortamda paranın değerinde oluşan erimeyi telafi edecek kapsamlı bir hesaplama mekanizması kurulması amaçlanıyor.

Yeni sistemde yürütmeye de geniş yetkiler tanınıyor. Cumhurbaşkanı, yasal faiz oranını aylık periyotlar halinde belirlemeye, tespit edilen bu yüzde oranını aşağı çekmeye veya bir katına kadar yükseltmeye yasal olarak tam yetkili kılınacak.

DURUŞMA ARALARINA EN FAZLA 3 AY SINIRI

Hazırlanan 12. Yargı Paketi sadece yasal faiz oranlarıyla sınırlı kalmayıp, hukuk sisteminde ve yargılama süreçlerinde de bir dizi köklü değişikliği beraberinde getiriyor. Paket içerisinde öne çıkan diğer yasal düzenlemeler şu şekilde sıralanıyor:

Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) daha önce verdiği bazı iptal kararları ekseninde yeni yasal mevzuatlar oluşturulacak.

İş, ticaret, tazminat ve aile hukuku alanındaki davaların çözüme kavuşturulmasında hızlanma sağlanacak; bu doğrultuda hukuk davalarında iki duruşma tarihi arasındaki zaman dilimi en fazla 3 ay ile sınırlandırılacak.

Gereksiz yere talep edilen bilirkişi raporları sebebiyle mahkemelerde yaşanan zaman kayıplarının önüne set çekilecek. Hakimlerin kendi mesleki ve hukuki bilgileriyle çözüme kavuşturabileceği net konularda artık bilirkişi incelemesine başvurulamayacak. Bu yolla hem yargılama vadelerinin kısaltılması hem de tarafların ek bilirkişi ücreti maliyetinden kurtarılması hedefleniyor.

Elektronik duruşma (E-duruşma) ve Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) uygulamalarının kullanım alanları ve kapsamı genişletilecek.

Son dönemde organize suçlarda sıkça kullanılan IBAN kiralama yöntemlerine ve bu yolla yaşanan tüketici mağduriyetlerinin engellenmesine dönük yeni cezai yaptırımlar pakette yer alacak.

Mülkiyet hukukunu ilgilendiren ortaklığın giderilmesi davalarında ve icra dairesi üzerinden yürütülen açık artırma süreçlerinde yaşanan teknik sorunların tasfiyesi için yeni adımlar atılacak.