Açlık sınırı belli oldu: Asgariyi yedi bitirdi!

Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (TÜRK-İŞ), eylül ayına ilişkin açlık ve yoksulluk sınırı araştırmasının sonuçlarını açıkladı. Araştırmaya göre, Ankara’da yaşayan dört kişilik bir ailenin sağlıklı, dengeli ve yeterli beslenebilmesi için yapması gereken aylık gıda harcaması tutarı, yani açlık sınırı 37.800,92 TL’ye yükseldi. Açlık sınırı ağustos ayında 37.388,30 TL seviyesindeydi.

Gıda harcaması ile giyim, konut (kira, elektrik, su, yakıt), ulaşım, eğitim, sağlık ve benzeri ihtiyaçlar için yapılması zorunlu diğer aylık harcamaların toplam tutarını ifade eden yoksulluk sınırı ise 123.130 TL’ye çıktı. Bu tutar ağustos ayında 121.786 TL olarak açıklanmıştı. Bekâr bir çalışanın aylık yaşama maliyeti de 48.884,82 TL olarak hesaplandı.

1 YILDA YAKLAŞIK 10 BİN LİRA ARTIŞ

Ağustos ayında 37.388,30 TL olan açlık sınırı eylülde 412,62 TL, 121.786 TL olan yoksulluk sınırı ise 1.344 TL arttı. 2025 yılı eylül ayında 27.970,50 TL olan açlık sınırı bir yılda 9.830,42 TL, 91.109,11 TL olan yoksulluk sınırı ise 32.020,89 TL yükseldi.

Araştırmaya göre dört kişilik bir ailenin gıda için yapması gereken asgari harcama tutarındaki artış, yani mutfak enflasyonu, eylülde bir önceki aya göre yüzde 1,10 oldu. On iki aylık değişim oranı yüzde 35,14, yıllık ortalama artış yüzde 39,78, geçen yılın aralık ayına göre dokuz aylık artış oranı ise yüzde 25,40 olarak gerçekleşti. Aylık artış oranı ağustos ayında yüzde 1,21, on iki aylık değişim oranı ise yüzde 37,90 seviyesindeydi. 2025 yılı eylül ayında aylık artış yüzde 3,17, on iki aylık artış ise yüzde 41,04 olarak hesaplanmıştı. TÜRK-İŞ Açlık Sınırı Endeksi (TASE, 2021=100) eylülde 1419,74’e yükseldi.

GIDA GRUPLARINDAKİ FİYAT DEĞİŞİMLERİ

Doğrudan çarşı, pazar ve marketlerden derlenen gıda fiyatlarındaki değişim harcama gruplarına göre incelendiğinde, süt, peynir ve yoğurt ürünleri grubunda yoğurt fiyatında artış görüldü. Bazı süt markalarında fiyat artışı gözlenmesine rağmen süt fiyatlarının ortalamasında önemli bir değişiklik olmadığı, peynir fiyatlarının ise önceki aya göre büyük ölçüde aynı seviyede kaldığı belirtildi.

Et, tavuk, balık, yumurta ve kuru baklagillerin yer aldığı grupta dana kıyma ve dana kuşbaşı fiyatlarında geçen ay olduğu gibi bu ay da artış görülürken, kuzu eti fiyatında önemli bir değişiklik gözlenmedi. Balık sezonunun başlamasıyla birlikte balık fiyatlarında bir miktar düşüş olduğu bildirildi. Tavuk eti fiyatı geçen ay olduğu gibi bu ay da artarken, yumurta fiyatlarında geçen ayın aksine düşüş görüldü. Kuru baklagiller grubunda nohut ve yeşil mercimek fiyatlarında önemli bir değişiklik olmazken, bazı marketlerde geçen ay aşağı yönlü revize edilen kırmızı mercimek fiyatlarının bu ay da korunduğu, kuru fasulye fiyatlarında ise bir miktar artış görüldü.

Meyve-sebze grubunda aylardır beklenen düşüşün bu ay bir miktar da olsa etkisini gösterdiği ifade edildi. Mevsim koşullarının değişmesi ve sonbahar ürünlerinin tezgâhlarda yer almaya başlamasıyla bazı ürünlerin fiyatlarında düşüş görüldüğü, mutfağın temel harcamaları arasında yer alan patates ve soğanın yüksek fiyat seviyesini hâlâ koruyor olmasının ise sebze fiyatlarının düşmemesinde önemli bir etken olduğu belirtildi. Meyve fiyatlarında da bir miktar gerileme tespit edildi. Bu ay 27’si sebze, 8’i meyve olmak üzere toplam 35 üründeki fiyat değişiminin dikkate alındığı hesaplamada, sebzenin ortalama kilogram fiyatı (maydanoz, kıvırcık gibi salata yeşillikleri hariç) 124,89 TL, meyvenin ortalama kilogram fiyatı 133,75 TL, ortalama meyve-sebze kilogram fiyatı ise 118 TL olarak hesaplandı. Ağustos ayında ortalama meyve fiyatı 150,77 TL, ortalama meyve-sebze fiyatı ise 119,41 TL seviyesindeydi.

Ekmek, pirinç, un, makarna, bulgur ve irmik grubunda ekmek fiyatı bu ay da aynı seviyede kaldı, pirinç ve irmik fiyatlarında önemli bir hareketlilik görülmedi. Bulgur fiyatında geçen ay olduğu gibi bu ay da bir miktar artış yaşanırken, un ve makarna fiyatlarının da arttığı tespit edildi.

Temel yağ ürünleri grubunda geçen aya benzer şekilde genel olarak fiyat artışları görüldü. Grupta en yüksek artış margarin fiyatında gerçekleşirken, ayçiçek yağı ve zeytinyağı fiyatlarında da bir miktar artış kaydedildi, tereyağı fiyatında ise sınırlı bir düşüş görüldü. Yeşil zeytin fiyatı aynı seviyede kalırken siyah zeytin fiyatı bir miktar arttı, yağlı tohum ürünlerinde ise bir miktar düşüş yaşandı.

Diğer gıda maddelerinin yer aldığı grupta çay fiyatlarında bu ay da sınırlı bir artış görüldü. Baharat, ıhlamur, bal ve şeker fiyatlarında önemli bir hareketlilik tespit edilmezken, tuz ve pekmez fiyatları arttı, salça fiyatında ise bir miktar düşüş oldu.