Avrupa Birliği (AB), sosyal medya fenomenleri üzerinden gerçekleştirilen pazarlamayı düzenlemek için sıkı önlemler getiren yeni kurallar açıklamayı planlıyor. Bu kurallar, Avrupalı kullanıcıları yanıltan çevrim içi özellikleri yasaklayacak ve platformları “bağımlılık yapan” özellikleri kapatmaya zorlayacak.
Dijital Adalet Yasası olarak adlandırılan bu yeni düzenleme, büyük ölçekli vakalarda şirketlere yıllık cirolarının %6’sına kadar para cezası kesme yetkisi verecek. AB, mevcut veri koruma, yapay zeka ve çevrim içi içerik yasalarına ek olarak, zararlı dijital uygulamalara karşı daha etkili önlemler almak gerektiğini savunuyor.
Resmi verilere göre, Avrupalı tüketicilerin uğradığı mali kayıpların toplamı yıllık 10,3 milyar euroya (577 milyar 727 milyon TL) kadar ulaşmakta. Taslak belgeler, istemedikleri satın almalar yapmaya veya bilgileri dışında ayarları kabul etmeye yönlendiren uygulamalara yasaklar getirmeyi öngörüyor.
Ayrıca, sosyal medya fenomenleri aracılığıyla marka tanıtımı yapılırken “reklam” gibi açık etiketlerin kullanılmasının zorunlu hale getirilmesi planlanıyor. 13 yaş altındaki çocuklara sosyal medyayı yasaklamak ve reşit olmayanların güvenli bir şekilde platformları kullanmalarını sağlamak amacıyla şirketlere yeni yükümlülükler getirilecek.
Tüketicilere ücretsiz deneme sürelerinin bitiş tarihi ve devam etmenin maliyetine dair bilgiler sunulması da zorunlu kılınacak. Kullanıcıların talep etmesi halinde gerçek kişilere ulaşabileceği müşteri hizmetleri hizmetinin sağlanması teklifte yer alacak.
AB’nin tüketicinin korunmasından sorumlu yetkilisi Michael McGrath, bu yeni kuralların haksız ticari uygulamalarla mücadeleyi güçlendireceğini belirtmiştir. Avrupa Tüketici Örgütü’nden Agustin Reyna ise bu düzenlemenin tüketicilere çevrim içi harcamalarını kontrol etme imkanı sunacağını ifade etti.
Brüksel, mevcut Dijital Hizmetler Yasası’nın kapsadığı kurallara ek olarak, çocukların sosyal medya kullanımını kısıtlama planını gündeme getirirken, Avrupa Komisyonu çevrim içi içerik ve rekabet düzenlemelerindeki eksiklikler nedeniyle eleştirilerle karşı karşıya kalmaktadır. Euroconsumers grubu, “güçlü kuralların yalnızca doğru bir şekilde uygulanması halinde anlamlı olacağını” vurguladı.
Finance Watch isimli sivil toplum kuruluşu da, mevcut teklifin yeterince güçlü olmadığını belirterek, şirketlerin sosyal medya fenomenlerine riskli yatırımları tanıtmak için ödeme yapmaya devam edebileceği uyarısını yapmıştır.