Türkiye kökenli 10 siyasetçi meclise girdi

Almanya‘nın başkenti Berlin’de 20 Eylül’de yapılan eyalet parlamentosu seçimleri, Türkiye kökenli siyasetçiler açısından da dikkat çekici bir tablo ortaya çıkardı. Sol Parti‘nin Türkiye kökenli başbakan adayı Elif Eralp‘in de aralarında bulunduğu 10 Türkiye kökenli siyasetçi, 130 sandalyeli Berlin Eyalet Parlamentosu’na girmeyi başardı.

Seçim öncesinde Sosyal Demokrat Parti (SPD), Yeşiller ve Sol Parti’den toplam 29 Türkiye kökenli aday parlamentoya girebilmek için yarışıyordu. Sandıkların ardından bu adaylardan 10’u milletvekili seçildi.

İKİ İSİM DOĞRUDAN SEÇİLDİ

Berlin’deki seçim sisteminde seçmenler biri seçim bölgesindeki adaya, diğeri ise partiye olmak üzere iki oy kullandı. Bu nedenle bazı adaylar kendi seçim bölgelerinden doğrudan parlamentoya girerken, bazıları partilerinin aldığı oy oranına göre liste üzerinden sandalye kazandı.

Türkiye kökenli adaylar arasında doğrudan seçilen iki isim Elif Eralp ve Yeşiller’in Mitte 4 adayı Taylan Kurt oldu. Eralp, Friedrichshain-Kreuzberg 1 seçim bölgesinde oyların yüzde 50,4’ünü alarak açık farkla seçildi.

SOL PARTİ’DEN DÖRT SİYASETÇİ

Eralp’in yanı sıra SPD’den dört, Sol Parti’den ise dört Türkiye kökenli siyasetçi parti listeleri üzerinden parlamentoya girdi.

SPD’nin parlamentoya taşıdığı isimler Sevim Aydın, Derya Çağlar, Sebahat Atlı ve Orkan Özdemir oldu. Sol Parti listesinden ise Betül Havva Yılmaz, Ender Atakul, Asya Şenyüz ve Eda Tekan meclise seçildi.

Böylece yeni Berlin Eyalet Parlamentosu’ndaki Türkiye kökenli temsilcilerin tamamı SPD, Sol Parti ve Yeşiller çatısı altında yer aldı.

CDU VE AfD SIRALARINDA TÜRKİYE KÖKENLİ İSİM YOK

Berlin parlamentosuna giren diğer partiler arasında Başbakan Friedrich Merz’in partisi Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) ile aşırı sağcı Almanya İçin Alternatif (AfD) de bulunmasına rağmen, bu iki partinin sıralarında Türkiye kökenli bir milletvekili yer almayacak.

Bir önceki yasama döneminde Spandau’yu CDU adına temsil eden Ersin Nas da koltuğunu koruyamadı. Nas, AfD adayı Andreas Otti’ye karşı yarışı yüzde 2,4’lük oy farkıyla kaybetti.

ALTI İSİM YENİDEN MECLİSTE

Yeni parlamentoya giren 10 Türkiye kökenli siyasetçinin altısı daha önce de Berlin Eyalet Parlamentosu’nda görev yapıyordu.

Elif Eralp, Sebahat Atlı, Sevim Aydın, Derya Çağlar, Taylan Kurt ve Orkan Özdemir yeni dönemde de parlamentodaki görevlerini sürdürecek.

Buna karşılık Betül Havva Yılmaz, Ender Atakul, Asya Şenyüz ve Eda Tekan ilk kez Berlin Eyalet Parlamentosu’nda milletvekili olarak görev yapacak.

Öte yandan önceki dönemde parlamentoda bulunan SPD’li Turgut Altuğ ile Yeşiller’den Tuba Bozkurt yeni dönemde mecliste yer almayacak.

KHK İLE İHRAÇ EDİLMİŞTİ

Seçimin dikkat çeken sonuçlarından biri de Betül Havva Yılmaz’ın parlamentoya girmesi oldu.

“Bu Suça Ortak Olmayacağız” bildirisinin imzacılarından olan Yılmaz, 2017’de Eskişehir Osmangazi Üniversitesi’ndeki görevinden Kanun Hükmünde Kararname (KHK) ile ihraç edilmişti. Yılmaz, Sol Parti listesinden Berlin Eyalet Parlamentosu’na seçildi.

PARLAMENTONUN YÜZDE 7,69’U TÜRKİYE KÖKENLİ

Yeni parlamentodaki 10 Türkiye kökenli milletvekili, 130 sandalyeli meclisin yüzde 7,69’unu oluşturacak.

Bu sonuç, Berlin’deki Türkiye kökenli nüfusun siyasi temsilini de yeniden gündeme taşıdı. Çeşitli verilere göre Almanya genelinde 3 ila 4 milyon Türkiye kökenli kişinin yaşadığı tahmin ediliyor.

Berlin-Brandenburg İstatistik Dairesi’nin 2024’te yayımladığı verilere göre, 2022 yılında Berlin’de 191 bin 397 Türkiye kökenli kişi yaşıyordu. Bu grubun içerisinde hem Türk vatandaşları hem de Türkiye kökenli Alman vatandaşları bulunuyor. Söz konusu nüfus, Berlin’in toplam nüfusunun yaklaşık yüzde 5’ine karşılık geliyor.

Türkiye kökenlilerin bazı ilçelerdeki oranı ise kent ortalamasının oldukça üzerine çıkıyor. Özellikle Neukölln’de yaşayan yabancılar arasında Türkiye kökenlilerin oranı yüzde 37 olarak veriliyor.

İstatistiklere göre Türkiye kökenliler Berlin’deki en büyük yabancı kökenli grubu oluşturuyor. Bu grubu Ukraynalılar, Polonyalılar, Suriyeliler ve Ruslar takip ediyor.

EYALET HÜKÜMETİNİN BAŞINDA OLABİLİR

Seçimin ardından gözler özellikle Elif Eralp’in siyasi geleceğine çevrildi. Sol Parti, Berlin seçimlerinde yüzde 25’in üzerinde oy alarak birinci çıktı ancak tek başına hükümet kurabilecek çoğunluğu elde edemedi. Bu nedenle Eralp’in Berlin’i yönetebilmesi için koalisyon görüşmelerinin sonucunun belirleyici olması bekleniyor.

Berlin’in siyasi sistemi bu makamı ayrıca önemli hale getiriyor. Çünkü Berlin yalnızca Almanya’nın başkenti değil, aynı zamanda 16 federal eyaletten biri.

Bu nedenle kentin başındaki “Regierender Bürgermeister”, klasik anlamdaki belediye başkanlığının yanı sıra eyalet hükümetinin başkanlığı görevini de üstleniyor. Dolayısıyla Berlin Belediye Başkanı, aynı zamanda eyalet başbakanı konumunda bulunuyor.

Bu tablo nedeniyle Elif Eralp’in olası bir koalisyon sonucunda göreve gelmesi, yalnızca Berlin’de bir belediye başkanlığı değişimi anlamına gelmeyecek; Türkiye kökenli bir siyasetçinin Almanya’nın başkentinin eyalet hükümetinin başına geçmesi anlamına da gelecek.