Türkiye’nin 81 ilinde devreye giriyor

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan “2030 Ulusal Akıllı Şehirler Stratejisi ve Eylem Planı” yürürlüğe girdi. Planda 4 stratejik amaç, 8 hedef, 32 eylem ve 297 uygulama adımı yer aldı.

81 İL İÇİN YOL HARİTASI HAZIRLANACAK

Plan kapsamında 2026 sonuna kadar 81 ilin tamamında akıllı şehir stratejileri ve yol haritaları hazırlanacak. Her belediyede özel akıllı şehir birimleri kurulacak ve mekânsal planlamada semantik planlama modeline geçilecek. Yeni yol haritasında yapay zekâ, büyük veri, nesnelerin interneti ve dijital ikiz gibi teknolojilere odaklanılacak. Kentsel dönüşüm, iklim krizi ve afet yönetiminde erken uyarı ve kriz anı yönetim mekanizmaları devreye alınacak.

50 YENİ UYGULAMA NE ZAMAN DEVREYE GİRECEK?

2027’de büyükşehirlerin ardından 187 ilçe belediyesi sürece dahil edilecek ve 268 belediyede Coğrafi Bilgi Sistemi tabanlı gelişim planları hazırlanacak. 2028 itibarıyla ise en az 50 akıllı şehir uygulamasının sahada kullanılması hedefleniyor. Gerçek zamanlı trafik yönetim sistemleriyle yollarda kaybedilen zamanın azaltılması planlanırken, atık toplama araçları doluluk oranlarına göre rota belirleyecek. Akıllı sokak aydınlatmaları kullanılacak ve vatandaşlar mahallelerindeki sorunları mobil uygulamalar üzerinden ilgili birimlere iletebilecek.

TÜM İLLERDE DİJİTAL YÖNETİM MERKEZLERİ KURULACAK

2029’a gelindiğinde 81 ilde Dijital Şehir Yönetim Merkezleri kurulacak. Trafikten çevre temizliğine kadar şehir hizmetleri tek noktadan takip edilecek ve koordinasyon Bakanlık bünyesindeki Ulusal Akıllı Şehir Merkezi tarafından sağlanacak. Kurumların birbirinden kopuk sistemler kurmasının önüne geçmek amacıyla veri yönetişimi ve birlikte çalışabilirlik ilkeleri merkeze alınacak. Bakanlık ayrıca yerel yönetimler için 50 uygulamaya ait fizibilite raporu ve 15 bin sayfalık eğitim dokümanı havuzu oluşturdu.

AFETLERE KARŞI HANGİ SİSTEMLER KULLANILACAK?

Yeni plan kapsamında erken uyarı ve kriz anı yönetim mekanizmalarıyla afetlere hazırlığın güçlendirilmesi hedefleniyor. TOKİ’nin kentsel dönüşüm ve yeni konut projeleri de “Akıllı Bölgeler” yaklaşımıyla bütünleştirilecek. Yeni yaşam alanları yeşil enerjiyle çalışacak, su ve enerji kayıpları sensörlerle anlık olarak tespit edilecek. Akıllı Şehir Olgunluk Değerlendirme Modeli ile her şehrin ihtiyaçları ayrı ayrı ölçülecek.

2030’DA YÜZDE 80 YERLİ ÜRETİM HEDEFİ

2030’da akıllı şehir teknolojilerinde en az yüzde 80 yerli üretim şartı aranacak. Sektörde dünya ile yarışacak 500 girişimci şirketin desteklenmesi ve Akıllı Şehir Kanunu’nun yürürlüğe girmesi planlanıyor. Türkiye’de geliştirilen çözümlerin Türk Devletleri Teşkilatı başta olmak üzere yakın coğrafyadaki ülkelere ihraç edilmesi ve uluslararası işbirliğinin geliştirilmesi de hedefler arasında yer alıyor.